Nieuws

Op 2 en 3 oktober was er een omvangrijke handel, maar zonder groot koersverlies of zelfs grote koersvariatie. Kopers en verkopers waren bevredigd over de heersende prijs. Het is dus moeilijk te geloven dat er een eenrichtingsverkeer van verkopers bestond. Blijkbaar waren er ook massaal (goed geïnformeerde?) kopers in actie, zoals 'shorters' van beurshuizen die zich moesten indekken voor de mogelijke faling van Fortis.

Sinds 2 oktober was er zeker kennis in omloop waarvan men kon vermoeden dat ze de koers sterk kon beïnvloeden. Wie had die kennis? De betrokken bedrijfsleiders en raden van bestuur, zakenbankiers, juridische en bedrijfsadviseurs, regeringen, politieke partijen, kabinetten en onvermijdelijk ruime kringen daaromheen.

Vele betrokkenen zagen zich voor substantiële verantwoordelijkheden gesteld. De wereld kon niet even worden stilgelegd tot er een oplossing kwam.

De toezichthouders hadden het Fortis-aandeel op die bewuste donderdag kunnen schorsen omdat die belangrijke informatie onvermijdelijk bij talrijke ingewijden in België en Nederland tot een publiek geheim zou uitgroeien. Maar weinig beleggers zijn enthousiast over een schorsing van de handel. Want moet je Solvay maanden schorsen omdat je niet weet of de farma-afdeling verkocht zal worden en tegen hoeveel? Moest het aandeel van de Nationale Bank geschorst worden omdat VFB aan een dossier werkt en koersgevoelige info uitstuurt?

Een andere oplossing was geweest om de feiten van 2 oktober gewoon bekend te maken zodat de 'handel met voorkennis' voor sommigen, een 'handel met kennis' was geworden voor iedereen. Schokkend? Ach, een beurs kan wel meer aan.

De beurs bestaat al sedert de middeleeuwen. Beperkingen op de handel met voorkennis dateren van het einde van de vorige eeuw. Een evaluatie van de maatschappelijke nuttigheid van die wetgeving moet zeker worden gemaakt. Want hoe schadelijk is handel met voorkennis markteconomisch gezien?

Professor Peter-Jan Engelen van de universiteit van Utrecht is een van de weinige experts in Europa die terzake onderzoek heeft verricht vanuit de traditie van 'Law en Economics'. Als men de voor- en nadelen van handel met voorkennis tegen elkaar afweegt, moet men vaststellen dat er feitelijk zeer weinig schade wordt berokkend, besluit hij.

Het is een maatschappelijk voordeel, geen nadeel, dat alle bestaande informatie die het investeringsproces aanstuurt, onmiddellijk in de prijs wordt verwerkt. Empirische studies tonen aan dat het vertrouwen van investeerders er niet door afneemt, dat er geen verlies ontstaat in marktliquiditeit en dat de minder geïnformeerde deelnemer zich niet geschaad voelt.

Men kan eraan toevoegen dat als de insiders van de ondernemingen niet van de voorkennis mogen profiteren, waarom de beurshuizen en investeringsbanken, van wie de raison d'être erin bestaat superb geïnformeerd te zijn, dan wel? Of is het nog niet duidelijk wie het meeste heeft verdiend aan de beursmiserie van het voorbije jaar?