Haverstraat 1, B-2000 Antwerpen
T. +32 (0)3 205 10 20
F. +32 (0)3 205 10 22

Nieuws

Sterfhuisclausule opnieuw op de helling?

SVBP Nieuwsflash

De jarenlange juridisch-fiscale discussie met betrekking tot de belastbaarheid van de sterfhuisclausule leek na een lange weg uiteindelijk beslecht te zijn in een arrest van het Hof van Cassatie op 10 december 2010.  Het Hof besliste dat er geen belastbaarheid mogelijk was op basis van artikel 2 W.Succ.. De clausule was immers een huwelijksvoordeel en geen schenking, ook al werd ze burgerrechtelijk gedeeltelijk geherkwalificeerd tot schenking.

In het administratief aanschrijven van de fiscale administratie van 15 juli 2011 kiest de fiscus een nieuwe aanvalspiste en gooit ze opnieuw roet in het eten.

Even recapituleren.  Wanneer mensen gehuwd zijn met huwelijkscontract dat in een gemeenschapsstelsel voorziet, bestaat de mogelijkheid in het huwelijkscontract een beding op te nemen waarbij de hele gemeenschap aan één van de partners, bij naam genoemd, toebedeeld wordt. Bijvoorbeeld bij ontbinding van het huwelijksstelsel wordt het hele gemeenschappelijk vermogen toebedeeld aan mevrouw Janssens.  Belangrijk is dat dit beding geen overlevingsvoorwaarde bevat, dat in tegenstelling tot bijvoorbeeld een langst leeft al beding.  Dus ongeacht de wijze waarop het huwelijksstelsel ontbonden wordt, zal er een toebedeling gebeuren naar de genoemde partner.  Deze clausule wordt vaak gehanteerd om successierechten te vermijden in geval één van de twee partners terminaal ziek is.

Doordat er geen overlevingsvoorwaarde verbonden is aan dergelijk beding, is er geen grondslag waarop de fiscale administratie kan heffen. Toepassing van artikel 2 W.Succ werd uitgesloten in het arrest van december 2010. En artikel  5 van het wetboek successierechten voorziet in belastbaarheid in geval dat meer dan de helft van de huwelijksgemeenschap wordt toebedeeld in geval van overleving. Deze overlevingsvoorwaarde ontbreekt hier nu net.

De fiscale administratie legt dit evenwel gewoon naast zich neer en stelt dat de overlevingsvoorwaarde impliciet aanwezig is, gezien het overlijden de oorzaak is van de ontbinding van het stelsel.  Vanuit juridisch oogmerk is deze stellingname uitermate betwistbaar, maar zoals het er nu naar uit ziet moet de belastingsplichtige een procedureslag voeren om zijn gelijk te halen.  Vanuit het oogmerk van rechtzekerheid is dit een kwalijke zaak , hoewel niet volgens de fiscale administratie, maar als individu kan je dit enkel maar betreuren.

Bepaalde bronnen in de rechtsleer geven aan dat bovenstaande problematiek ook verbonden is aan de vraag of een finaal verrekenbeding al dan niet belastbaar is.

Huwelijkspartners die een sterfhuisclausule in het huwelijkscontract hebben opgenomen of wensen op te nemen lopen een groot risico dat de fiscus hen zal belasten. We zijn van mening dat u via een procedure tegen de administratie uw gelijk kan behalen.  Ook huwelijkspartners met een verrekenbeding lopen dit risico.  Indien u dergelijke clausule in het huwelijkscontract hebt opgenomen is het raadzaam met Stremersch, Van Broekhoven & Partners contact op te nemen om na te gaan welke wijzigingen opportuun zijn in het kader van uw patrimoniale planning.

18 oktober 2011